Fer‘

Dal, budak, asla bağlı kollar.

Asl ile beraber kıyasın bir rüknü.

Çocuk ve torun.

Allah’ın, hoş bir sözü, kökü sağlam, fer’i göğe doğru hoş bir ağaca benzeterek nasıl misal verdiğini görmez misin?

(İbrâhim sûresi: 24)

Kıyasta hakkında hüküm bulunan meseleye asl, bulunmayan meseleye fer‘ (makîs) denir. Hadîs-i şerîfte; “Buğdayı buğday ile misliyle satınız, fazlasına satarsanız ribâ, yani fâiz olur” buyurulmuştur. Darı da böyle midir? Burada asl, buğdaydır. Fer‘ darıdır. Buğdayın bu şekilde satılmasının câiz olmamasının illeti aynı cinsten ve kileyle ölçülebilir bulunmasıdır. Darıda da aynı hususlar cârî olduğundan bu yasağın şümulüne girer.

(Şerhu Menâr li-İbn-i Melek)